Expeditie Angola

We vetrekken in Brussels Airport en maken een overstap in Lissabon.

Bij aankomst in de luchthaven van Luanda worden we opgewacht door onze vertegenwoordiger ter plaatse. Aangezien de avond reeds een eind gevorderd is, brengt hij ons rechtstreeks naar het hotel. Wie moe is kruipt meteen onder de lakens. Wie nog wat in de tank heeft, kan terecht in de mooie rooftop bar die een fantastisch 360° uitzicht op zowel de oceaan als ‘Luanda by night’ biedt.

Ons – zoals de naam al doet vermoeden – kunstzinnig gedecoreerd boutique hotel ligt in de chique Ilha Do Cabo wijk. Ilha Do Cabo is een schiereiland met een geweldig uitzicht over de oceaan, de Baai van Luanda en de inner city. Een toplocatie!

Overnachting in Thompson Art House – Maaltijden in het vliegtuig.

In de voormiddag bezoeken we onder leiding van een gespecialiseerde lokale gids de hoofdstad Luanda. Deze in 1576 door de Portugese ontdekkingsreiziger Paulo Dias de Novais gestichte stad groeide sinds het einde van de burgeroorlog in 2002 uit tot een van de duurste ‘expatsteden’ ter wereld en telt inmiddels zo’n 9 miljoen inwoners. We worden er dan ook geconfronteerd met zowel elementen uit het roemruchte koloniale verleden – met enkele prachtige gebouwen, maar ook het duistere verhaal achter 2.8 miljoen slaven die van hieruit naar Brazilië vervoerd werden – als de hectiek van een bruisende en moderne Afrikaanse grootstad. Boeiend!

Na een late lunch ‘in town’ brengt de gids ons naar de luchthaven van waaruit we naar het zuidelijk gelegen Lubango vliegen. Bij aankomst in de luchthaven van Lubango worden we opgewacht door de gidsen die ons gedurende de rest van de expeditie zullen vergezellen. Het is inmiddels (bijna) avond, dus we gaan rechtstreeks naar het hotel.

We logeren in Casper Resort dat gelegen is in de rand van Lubango, in het Nossa Senhora do Monte Park. Dit luxueuze boutique hotel beschikt over een 20.000 m² grote tuin, een zwembad, restaurant, kunstgalerij, spa en fitness.

Overnachting in Casper Resort op basis van volpension

Tijdens de driedaagse van Lubango naar Curoca en terug begeven we ons diep in de provincie Cunene, die grenst aan het Namibische Kaokoland en ervan gescheiden wordt door de Cunene Rivier. Een gebied waarover zelfs google maps weinig of geen info kan verstrekken. Als dat geen goed teken is!

De provincie Cunene is voor Angola wat de Omo Vallei is voor Ethiopië: de thuishaven van enkele van de meest traditionele en authentieke stammen die het land rijk is. Amper bezocht en nauwelijks geconnecteerd met de rest van Angola, slagen de stammen die hier wonen erin hun aloude tradities en culturele gebruiken in ere te houden. Dat alles in een landschap dat de bewoners ervan tot het uiterste drijft. Een boeiende kennismaking kortom met de nomaden en herders van Zuid-Angola!

Vandaag rijden we na het ontbijt in ca. 5 uur van Lubango naar Oncocua. Onderweg houden we halt in Chibia waar de dagelijkse marktdag een verzamelplaats is voor vrouwen die er hun inkopen komen doen. We bezoeken de markt te voet en maken er kennis met leden van de Mwila, Himba en Hakaona-stam. Dankzij het uitgebreide lokale netwerk van onze lokale gidsen wordt dit bezoek een echte culturele interactie. Fotograferen is geen probleem, maar op een respectvolle manier kennismaken is het hoofddoel.

Nabij Oncocua staat ons kamp opgesteld. Vooraleer we in de late namiddag een bezoek brengen aan een Hakaona dorp, genieten we er van een welgekomen lunch die bereid wordt door onze vaste crew. Een eerste staaltje van hun vakmanschap!

De Hakaona en de Himba zijn nauw verwant, al zijn het vooral de Himba die dankzij hun aanwezigheid in Noord-Namibië, faam verworven hebben. Tijdens het bezoek aan het dorp ontmoeten we beide stammen en maken we kennis met hun semi-nomadische levenswijze. Ook nu weer is er ruimte en aandacht voor fotografie.

We slapen vannacht een eerste keer in ons privé mobiel tentenkamp. Dat bestaat uit ingerichte canvas ‘dome’ tentjes, bucket showers, ‘bush toilets’ en een restauranttent. Onze crew legt ons culinair in de watten en alle maaltijden en dranken zijn inbegrepen.

Overnachting in ons privé mobiel tentenkamp op basis van ‘all inclusive’ (1/2)

Vandaag gaan we al voor het ontbijt op pad. Niet ver van onze kampeerplaats ligt er immers een Gambue dorp. De Gambue vormen een van de kleinere stammen met nog amper 25.000 leden. Deze herders leven op het ritme van de dag. Tijdens het heetste deel van de dag gebeurt er niets, maar bij het ochtendkrieken en in de late namiddag, wanneer de temperaturen draaglijk zijn, bruist de kraal van het leven. Los van fotografische overwegingen, zijn de vroege ochtenduren en de uren voor het vallen van de avond dan ook de interessantste om deze dorpen te bezoeken. Onze lokale gidsen zorgen wederom voor een boeiende interactie. Dankzij onze contacten en afspraken met de dorpsoversten is het ook geen probleem om uitgebreid te fotograferen.

Na het ontbijt in ons kamp bezoeken we de markt van Curoca. Met iets meer dan 40.000 inwoners (in de wijde omtrek) is Curoca veruit het dichtstbevolkte (en ook enige) stadje in deze regio. Maar stel je er niet te veel van voor. Als je goed googelt, vind je met wat geluk 1 foto en drie lijnen tekst. Het is niettemin een nederzetting die minstens 3 eeuwen teruggaat en wellicht langer. ‘Weg van de wereld’ krijgt hier zijn echte betekenis.

Na de lunch in het kamp en tijd voor een siësta bezoeken we in de late namiddag een dorp van de Twa stam. De Angolese Twa zijn jagers-verzamelaars die nauw verwant zijn aan de pygmeeëngemeenschappen van Centraal-Afrika. Over de Angolese Twa is weinig bekend. Ze werken vaak in dienst van de Himba en Hakaona en hoeden hun vee. Het zijn bekwame smeden die gespecialiseerd zijn in het vervaardigen van pijl- en speerpunten.

Voor de nacht en het avondmaal keren we terug naar ons mobiel tentenkamp waar we nakaarten over de dag en de bijzondere ontmoetingen met enkele van de meest geïsoleerde stammen van het continent.

Overnachting in ons privé mobiel tentenkamp op basis van all inclusive (2/2)

Bij het krieken van de dag brengen we opnieuw een bezoek aan een Hakaona dorp. Gisteren waren we getuige van de ochtendrituelen van de Gambue, vandaag zien we hoe de Hakaona de dag starten. En dat is anders dan bij ons.

Na het ontbijt vatten we de terugweg aan naar Lubango, een stevige rit van 5 uur. We lunchen in Lubango.

In de namiddag brengen we een bezoek aan de mooie Tundavala Canyon, op ca. 25 minuten rijden van ons hotel. Het Tundavala plateau bereikt een hoogte van 2200 meter terwijl de valleibodem op slechts 1000 meter hoogte ligt. Hoeft het gezegd dat de uitzichten er fenomenaal zijn? Bij helder weer overschouw je er een ‘lapje grond’ van maar liefst 10.000 km² dat eindigt in Moçamedes, aan de Atlantische Oceaan. De site wordt beschouwd als ‘aardkundig erfgoed’ en is een van de 7 natuurwonderen van Angola. En geloof me, dat wil wel wat zeggen in een land als Angola dat de indrukwekkende geosites aan mekaar rijgt.

We rijden tot bovenop het plateau van waaruit we een bewegwijzerd en goed begaanbaar wandelpad volgen langs verschillende uitkijkpunten. Wie het wat avontuurlijker wil, mag het pad verlaten en de verschillende rotsformaties beklimmen. Het ‘golden hour’, dat een warme gloed over het landschap legt, zorgt voor een ultieme ‘touch of magic’.

Vooraleer de avond definitief valt, keren we terug naar Casper Resort waar we drie dagen geleden ook al logeerden. Een laatste nachtje luxe en comfort vooraleer we zes dagen van de radar verdwijnen!

Overnachting in Casper Resort op basis van volpension

Na het ontbijt leggen we de 189 kilometer af die Lubango scheidt van de Atlantische Oceaan. En het begint spectaculair met een afdaling om ‘U’ tegen te zeggen! Le Serra da Leba Pas werd in de jaren 70 aangelegd en overbrugt op amper 30 kilometer een hoogteverschil van maar liefst 1845 meter. De route geldt als een van de meest adembenemende ritten die men in Afrika kan afleggen en is een ‘nationaal symbool’ in Angola. Vooraleer we aan die afdaling beginnen, houden we echter halt aan de bar helemaal boven, waar het zicht op de Serra da Leba ronduit fenomenaal is. Kwestie van de zenuwen even op scherp te zetten ook! Want met 12 haarspeldbochten van 180 graden en stijgingspercentages tot 34% ziet dit er best vervaarlijk uit. Een mooie plek voor de fotografen onder ons die zich net als alle anderen gelukkig prijzen dat ze zo dadelijk zelf niet achter het stuur moeten plaatsnemen! Gelukkig hebben we daar ervaren chauffeurs voor die de viaduct van Vilvoorde wellicht een pak weerzinwekkender vinden dan de Serra da Leba Pas.

We lunchen in Moçamedes (voorheen ‘Namibe’), met zicht op de Atlantische Oceaan. Moçamedes werd in 1840 door de Portugese koloniale overheid gesticht en droeg tussen 1895 en 2016 de naam ‘Namibe’. Het kleine, totaal geïsoleerde stadje werd aanvankelijk bevolkt door kolonisten uit Madeira en Brazilië die er leefden van de visserij. Vandaag de dag is het een – naar Angolese normen – belangrijke toeristische trekpleister met enkele populaire stranden en prachtige koloniale gebouwen. Moçamedes is de toegangspoort naar het ca. 15.000 km² grote Iona National Park dat we de komende zes dagen zullen verkennen.

Na de lunch rijden we zo’n 2.5 uur landinwaarts tot aan onze eerste kampeerlocatie van deze zesdaagse. Die ligt aan de voet van de Chitundo-Hulu rotsformaties, waar niet alleen onze mobiel tentenkamp is opgesteld, maar waar we ook een bezoek brengen aan enkele indrukwekkende prehistorische sites. Op vier geïsoleerde rotsheuvels werden hier rotstekeningen en -gravures teruggevonden van enkele duizenden jaren oud. De voor het merendeel geometrische figuren in rood en wit worden afgewisseld met afbeeldingen van mensen en dieren, wellicht jachtscènes. Over de oorsprong en exacte datering is weinig bekend, maar mogelijk waren het de Kuvale die hier in het regenseizoen neerstreken, die verantwoordelijk waren voor deze rotskunst. We kunnen het hen morgen vragen, want we bezoeken hen bij het ochtendgloren.

We bezoeken enkele sites op de begane grond. Liefhebbers kunnen echter ook helemaal tot boven klauteren. Daar bevinden zich immers nog meer sites en is het uitzicht geweldig!

Overnachting in ons privé mobiel tentenkamp op basis van all inclusive (1/6)

Wederom vroeg uit de veren, want we bezoeken – voor de laatste keer deze reis – een van de traditionele stammen in deze regio, de Kuvale-stam of de ‘Mucubal’ zoals ze in Angola ook genoemd worden. De Kuvale zijn semi-nomadische herders van Bantoe-oorsprong die leven van hun vee, melk, bloed en honing. Kenmerkend zijn hun brede, platte, kleurrijke hoofddeksels. Zij waren een van de laatste stammen die weerstand boden tegen de Portugese bezetters.
Na het ontbijt laten we een drone opstijgen waarmee we de hoger gelegen rotskunstsites verkennen. Wie dat wil, kan er echter ook zelf naartoe klauteren.

Vervolgens rijden we opnieuw naar de Atlantische Oceaan en meer bepaald naar de ‘Grote Visbaai’. Het is een prachtige vier uur durende rit door een adembenemend landschap en we stoppen dus regelmatig om van het uitzicht te genieten. We lunchen in Tombua (voorheen: ‘Porto Alexandre). Tombua is een klein visserijstadje van zo’n 50.000 inwoners dat geprangd ligt tussen de oceaan en de woestijn. Het is de toegangspoort tot het 15.000 km² grote Iona National Park dat we de komende dagen zullen verkennen. Ook hier komen we langs enkele fotogenieke plekjes zoals de mooie art deco cinema van het stadje en de verlaten Capela da Senhora dos Navegantes middenin de woestijn, om er maar enkele te nomen.

Na de lunch rijden we nog 30 minuten de woestijn in tot bij de prachtige Colinas de Curoca. Hier, middenin dit woest maar oogverblindend decor, staat ons kamp voor de nacht opgesteld. Er is voldoende tijd om te wandelen. Wie het rustig aan wil doen blijft ‘beneden’ en wandelt tussen de ‘colinas’ of kliffen door. De liefhebbers volgen de paden bovenop de kliffen. Zo’n 30 minuten voor zonsondergang kleuren de kliffen prachtig rood. Een sprookjeslandschap.

Zoals ook de vorige kampeernachten al het geval was, verzamelen we voor en na het eten bij een gezellig vuurtje, voorzien van lekkere drankjes en snacks.

Overnachting in ons privé mobiel tentenkamp op basis van all inclusive (2/6)

Vandaag rijden we officiaal Iona National Park in! Iona National Park is 15.000 km² groot en vormt de noordelijke tip van de Namibwoestijn die verder doorloopt in Namibië. Het park begint in het Noorden net onder Tombua en loopt tot aan de Cunene Rivier die de grens vormt met Namibië. In het westen wordt het park begrensd door de Atlantische Oceaan. Dit gebied langs de kust is bekend onder de naam ‘Skeleton Coast’ of Geraamtekust’, een naam die het te danken heeft aan de vele schipbreuken die hier hebben plaatsgevonden.

Iona werd tot nationaal park verheven in 1937. Ten gevolge van de meer dan 25 jaar durende burgeroorlog werd heel wat wild echter gedecimeerd of voorgoed van de kaart geveegd. Dat laatste was onder meer het geval voor zwarte neushoorns en olifanten. Sinds het einde van de burgeroorlog groeit de wildpopulatie weer gestadig. Oryx, springbok, bergzebra (‘Hartman’s), jakhals en struisvogel zijn vaste waarden en ook de Angolese giraffe is sinds 2023 weer aanwezig. Meer geluk heb je nodig voor bruine hyena en de kans dat je een jachtluipaard of luipaard spot is nagenoeg nihil. Aan de kust zie je dan weer gegarandeerd pelsrobben, flamingo’s, pelikanen en heel wat andere watervogels.

Er staat vandaag een rit van ca. 6 uur op het programma en dat heeft alles te maken met het veeleisende terrein. Er zijn echter voldoende stops. We betreden het park via Salondjamba Gate en lunchen onder een schaarse boom nabij Espinheira vooraleer we ons kamp bereiken. Dat staat opgesteld bij ‘Lion’s Cave’, een prachtige rotsformatie ‘in the middle of nowhere’. Er is nog ruim voldoende tijd om te wandelen en de omgeving te verkennen vooraleer we neerstrijken bij het vertrouwde kampvuur. Geen lichtvervuiling hier, dus de sterrenhemel zal er een zijn om nooit te vergeten!

Overnachting in ons privé mobiel tentenkamp op basis van all inclusive (3/6)

Wie gisteren dacht ‘ver van huis‘ te zijn, zal vandaag vaststellen dat het nog verder kan. Na het ontbijt rijden we door een prachtig woestijnlandschap in vier uur tijd tot aan de Cunene Rivier, het meest zuidelijke punt van de reis en tevens de grens met Namibië dat we aan de overkant van de rivier zien liggen. We lunchen in ons kamp aan de oever van de rivier. Een mooiere, meer afgelegen locatie is nauwelijks denkbaar. Is er hier ook maar iemand die zijn gsm mist?

Na een welverdiende siësta nodigt de late namiddagzon uit tot een mooie, lange of minder lange, wandeling langs de rivier. Op sommige locaties met nagenoeg stilstaand water kan je krokodillen spotten, andere plekken zijn dan weer ‘krokodillenvrij’ en ideaal voor een duik in de rivier!

We genieten van een aperitief bij zonsondergang. Weinig kans dat je die zonsondergang al eens hebt beleefd op een meer godverlaten plek dan deze. En dat voelt geweldig!

Overnachting in ons privé mobiel tentenkamp op basis van all inclusive (4/6)

Van onze kampeerplek aan de Cunene Rivier rijden we offroad naar de kust. We laten het binnenland nu achter ons en bereiken de beruchte ‘Skeleton Coast’ of ‘Geraamtekust’. Hier eindigen tientallen meters hoge woestijnduinen zomaar in de oceaan, een lot dat ook menig schip beschoren was. Hoge zandduinen, een mistige kust en prachtige lagunes; dit is wellicht het mooiste en meest onwezenlijke landschap dat je tijdens deze reis en misschien ooit al gezien hebt!

We arriveren rond lunchtijd in ons kamp in de duinen. Dankzij de koelere oceaanlucht is het hier wat frisser dan in het binnenland waardoor we niet tot de late namiddag moeten wachten om de omgeving te verkennen. Vanop de duinen of vanop het strand is ons tentenkamp van ver zichtbaar. Verder vinden we hier wederom geen levende ziel uitgezonderd wat pelsrobben en watervogels. Niet nodig wellicht om te vermelden dat het ‘golden hour’ over de duinen en de oceaan hier redelijk spectaculair is?

Overnachting in ons privé mobiel tentenkamp op basis van all inclusive (5/6)

Vandaag bezoeken we het spookeiland ‘Vila da Baia dos Tigres’ oftewel ‘Sao Martinho dos Tigres’. In 1860 stichtte de Portugese koloniale overheid op deze godverlaten plek – toen nog een schiereiland – een vissersdorp voor immigranten uit de Algarve die gespecialiseerd waren in vissen op zee. In de eerste helft van de 20ste eeuw groeide deze plaats aan de Baai van Tigres aldus uit tot de grootste vissersgemeenschap van Angola, mede dankzij uitstekende infrastructuur. Extreem hoge golven luidden in 1962 echter het einde van Sao Martinho dos Tigres in toen ze de verbinding met het vasteland voorgoed verbraken en het schiereiland plots een eiland werd. De daaruit voortkomende problemen om water, voedsel en basisvoorzieningen op het eiland te krijgen en de onafhankelijkheidstrijd, maakten dat de laatste bewoners Sao Martinho dos Tigres in 1975 definitief verlieten. Sindsdien is het eiland overgeleverd aan de natuurelementen en een waar paradijs voor de weinige fotografen die hier ooit geraken. In de stille, verzande straten ruist de oceaanwind er langs de verweerde oude school, het hospitaal, de kerk, de watertoren, het station en de vele andere stille getuigen van wat ooit een voortvarende vissersgemeenschap is geweest.

We starten vroeg omdat we enkel bij springlaagtij tot aan de boot geraken die ons in 30 minuten naar Baia dos Tigres brengt (10 kilometer). We hebben het eiland voor onszelf en verkennen het naar hartenlust. Rond de middag keren we terug naar het vasteland waar onze crew even verder in de duinen ons tentenkamp heeft opgebouwd. Na een late lunch is er nog ruim de tijd om de nieuwe omgeving te verkennen, tientallen meters hoge duinen te bedwingen of te gaan uitwaaien op het strand.

We slapen een laatste keer in ons tentenkamp, weg van de wereld. Wat gaan we dit missen eens we opnieuw geconfronteerd worden met netwerk en gsm-bereik, het zachte gezoem van elektrische toestellen en sterrenhemels die slechts een flauw afkooksel zijn van wat we hier de voorbije dagen hebben mogen aanschouwen!

Overnachting in ons privé mobiel tentenkamp op basis van all inclusive (6/6)

Moeilijk te geloven dat je vandaag wakker wordt op een duin langs de Skeleton Coast en je vannacht neervlijt in het zachte dons van een hotel in Luanda. En toch is dat wat staat te gebeuren.

We maken opnieuw gebruik van springtij om onze route te vervolgen. Hadden we overigens al vermeld dat we gisteren en vandaag over de fameuze ‘Doodsakker’ rijden, een smalle 80 kilometerlange zandstrook tussen de oceaan en tientallen metershoge duinen die beschouwd wordt als een van de gevaarlijkste kustroutes ter wereld? Nee? Wel gisteren en vandaag rijden we over ‘Doodsakker’, al is ‘we’ veel gezegd. Het zijn onze ervaren chauffeurs die het gevaar bedwingen.

In normale omstandigheden komt het oceaanwater tot tegen de duinen en is er hier geen doorkomen aan. Enkel bij springtij trekt de oceaan zich gedurende enkele uren ver genoeg terug om de passage met een 4X4 mogelijk te maken. Minder dan 20 mensen hebben deze route ooit te voet afgelegd (in meerdere dagen uiteraard en kamperend in de duinen in afwachting van het zich terugtrekkende water) en heel wat wagens werden hier door de oceaan meegesleurd nadat onervaren chauffeurs verkeerd hadden getimed of onverantwoorde risico’s hadden genomen. Deze rit is enkel voor professionals weggelegd en daar zijn we gelukkig mee op pad. Dit gezegd zijnde, zal dit een rit zijn die je nooit of te nimmer meer vergeet en van een buitenaardse schoonheid is.
Via Colinas de Curoca en Moçamedes – waar we lunchen – rijden we uiteindelijk terug naar Lubango waar we met spijt in het hart afscheid nemen van onze gidsen en crew.

Vanuit Lubango vliegen we terug naar Luanda waar we deze onvergetelijke reis gepast afsluiten op het dakterras van Thompson Art House. Wat een contrast met vanochtend!

Overnachting in Thompson Art House – ontbijt en lunch

Onze lokale vertegenwoordiger brengt ons naar de luchthaven van Luanda voor onze dagvlucht huiswaarts. Na een overstap in Lissabon, komen we ’s avonds aan in Brussel.

Ontbijt en maaltijden in het vliegtuig